Κυριακή, 29 Μαΐου 2011

Αναμνήσεις της Κομμούνας με κάποια δυνητική παροντική σημασία

Ο Μαρξ υπήρξε επιεικής για το γενικό επιτελείο της Κομμούνας, την ανεπάρκεια του οποίου την είχε αντιληφθεί πάρα πολύ καλά. Η επανάσταση έχει επίσης τους δικούς της  Trochu [1] και Gamelin [2]. Η ειλικρίνεια του Vallès [3] μάς καταθλίβει και μας κάνει να νιώθουμε φρίκη για εκείνο το γενικό επιτελείο των κατά συρροή διακηρύξεων, για εκείνους τους πλανόδιους επαναστάτες που τους έφτυναν στο πέρασμά τους οι μαχητές των οδοφραγμάτων της Μπελβίλ τις τελευταίες ημέρες της αιματοβαμμένης εβδομάδας. Δεν υπάρχει η παραμικρή δικαιολογία να διεξάγει κανείς τον δίκαιο αγώνα όταν τον διεξάγει με τόση ελαφρότητα.

Φουντώνει μέσα μας ένα είδος φρικτής ναυτίας όταν παρακολουθούμε το συγκινητικό και φαρσοειδές πανδαιμόνιο των τελευταίων σελίδων, όπου ο δυστυχής αντιπρόσωπος της Κομμούνας, χωρίς να τολμά πια να δείχνει την εσάρπα του, κρατώντας τη σφιχτά κάτω απ' τη μασχάλη τυλιγμένη σε μια εφημερίδα, ένα είδος ανευθυνο-υπεύθυνου της συνοικίας, ένας Σαρλό "μπουρλοτιέρης" πανικόβλητος ανάμεσα σε θραύσματα οβίδων που περιπλανιέται σαν σκυλί από το ένα οδόφραγμα στο άλλο, ανίκανος για το οτιδήποτε· κι ενώ τον αποπαίρνουν οι εξεγερμένοι εργάτες με απειλητικό ύφος κι εκείνος διανέμει σαν τρελός κουπόνια για ρέγγες, κουπόνια για πυρομαχικά και κουπόνια για πυρόπληκτους, ικετεύοντας τον αγανακτισμένο όχλο που συνωστίζεται γύρω του και δονείται από οργή μέσα στο αδιέξοδο όπου εκείνος τους είχε φέρει --άξιος οίκτου, άξιος λύπησης-- "Αφήστε με μόνο, σας παρακαλώ. Έχω ανάγκη να σκεφτώ ολομόναχος."

Εξόριστος ως θαραλλέος ανεύθυνος, ίσως να ξύπνησε κάποιες φορές μέσα στη νύχτα καθώς θα έφταναν ακόμα στ' αυτιά του εκείνες οι φορτισμένες φωνές ανθρώπων που έμελλαν τα επόμενα λεπτά να πέσουν γαζωμένοι από τις σφαίρες και κραύγαζαν εναντίον του με τόση οργή από το οδόφραγμα: "Πού είναι οι διαταγές; Πού είναι το σχέδιο;"
Jules Gracq, Lettrines, στο Badiou, Η κομμουνιστική υπόθεση, Εκδ. Πατάκη.

Σημειώσεις (Αντώνης)
[1] Louis Jules Trochu (1815-1896): Γάλλος στρατιωτικός και πολιτικός. Έγινε πρόεδρος της Κυβέρνησης Εθνικής Άμυνας αλλά απέτυχε να οργανώσει την άμυνα του Παρισιού στην πολιορκία του 1870-71, κατά τον Φρανκο-πρωσσικό πόλεμο.
[2] Maurice Gamelin (1872-1958): Γάλλος στρατηγός. Απέτυχε να οργανώσει την γαλλική στρατιωτική άμυνα κατά των ναζί το 1940.
[3] Jules Vallès (1832-1885): Συγγραφέας και δημοσιογράφος. Πήρε μέρος στις μάχες της τελευταίας εβδομάδας της Κομμούνας (21-28 Μάη 1871),  κατάφερε να διαφύγει, και αυτοεξορίστηκε. Το 1872 καταδικάστηκε σε θάνατο  in absentia. Περιέγραψε τις τελευταίες μέρες της Κομμούνας στην αυτοβιογραφία του, Ο εξεγερμένος.

Δεν υπάρχουν σχόλια: