Τρίτη, 8 Φεβρουαρίου 2011

Οι αφορισμοί της ημέρας Ι, ΙΙ

Ποτέ δεν βλέπεις κάτι ως τόσο μεγάλο, ποτέ δεν απλώνεται κάτι τόσο μονοπωλιακά μπροστά στο οπτικό σου πεδίο, όσο την στιγμή αμέσως πριν το χτυπήσεις. Είναι καλό να αντλεί κανείς από αυτή την πρακτική ανακάλυψη των οδηγών και εκτός αυτοκινητοδρόμου.





Με ρώτησε κάποιος πώς ξέρω τι είναι το άδικο. Σίγουρα, όταν στον Σωκράτη παίρνει τόσα βιβλία της Πολιτείας για να καταλήξει για το τι είναι δίκαιο και τι άδικο, το να εγκαλείς κάποιον για ανοχή του αδίκου ή και σύμπραξη στο άδικο ακούγεται πρόωρο και επηρμένο. Δεν είναι άλλωστε το άδικο “υποκειμενικό”, ζήτημα κρίσης του καθένα; Από την πλευρά του, ο νόμος λέει όχι. Ούτε περιμένει με υπομονή για να ορίσει τι είναι αξιόποινο μαιευτικά, ούτε για να το τιμωρήσει. Αυτό το γνώριζε καλά, άλλωστε, ο Σωκράτης, μιας και η αλήθεια της διαφοράς φιλοσοφίας και νόμου σε τούτο το θέμα του προσφέρθηκε σε μορφή που είχε γεύση πικρή και όξινη.

Αλλά νομίζω ότι και αυτός που στέκεται απέναντι στον νόμο, αυτός που μιλά για την ανεξάλειπτη διαφορά του νόμου και της δικαιοσύνης, και αυτός επίσης δεν θεωρεί το άδικο υποκειμενικό. Κάθε φορά που βρέθηκα απέναντι στην αδικία, ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάστηκε από τους υπερασπιστές της ήταν ως αντικειμενικότητα: “έτσι έχουν τα πράγματα, δεν υπάρχει κάτι που να μπορούμε να κάνουμε, δεν φταίει κάποιος συγκεκριμένα.” Ποτέ κανείς υπερασπιστής της αδικίας δεν την υπερασπίστηκε ως δικαιοσύνη, κανείς δεν είπε δίκαιο το άδικο. Όλοι αυτοί που μιλάνε εκ μέρους του άδικου, αυτοί που εκπροσωπούν το άδικο δικολαβικά στο δικαστήριο της συνείδησης, το παρουσιάζουν ως κάτι που δεν είναι ούτε δίκαιο ούτε άδικο και που δεν μπορεί να αποδοθεί σε κανέναν τελικά. Στα λόγια τους, το άδικο είναι αυτό που απλώς είναι, και ως τέτοιο είναι επίσης αναπόφευκτο και μοιραίο. Και, έτσι λένε, δεν μπορεί κανείς να αποφανθεί για αυτό αν είναι δίκαιο ή άδικο, παρά μόνο να εύχεται να ήταν διαφορετικές οι περιστάσεις και να εκφράζει λύπη που δεν ήταν.

Έτσι ξέρω τι είναι άδικο.

Δεν υπάρχουν σχόλια: