Πέμπτη, 16 Δεκεμβρίου 2010

Αυτή η νέα εποχή της κτηνωδίας απαιτεί και νέα στρατηγική - P.Hallward


του Peter Hallward*, 13 Δεκεμβρίου 2010
(μετάφραση Έφη Α.)

O Πίτερ Χόλγουορντ εξηγεί γιατί συμμετείχε στη διαδήλωση της 9ης Δεκεμβρίου και μας δίνει τη δική του εκδοχή για τα γεγονότα εκείνης της ημέρας

Την περασμένη Πέμπτη, η κυβέρνηση πέρασε έναν από τους πιο αντιδραστικούς και κακοσχεδιασμένους νόμους που ψηφίστηκαν ποτέ σ' αυτή τη χώρα. Με την αύξηση των διδάκτρων, η κυβέρνηση θα καταφέρει ταυτόχρονα να κατεδαφίσει τη δημόσια μεταδευτεροβάθμια  και τριτοβάθμια εκπαίδευση στην Αγγλία και να εδραιώσει μια από τις πιο σημαντικές μετατοπίσεις εξουσίας και ευκαιριών που έχουν ποτέ σχεδιαστεί σε μια, κατ’ όνομα μόνο, δημοκρατία. Ο νέος νόμος, με προκάλυμμα μερικές κενές περιεχομένου αναφορές στις «σπουδαστικές επιλογές» των νέων και κάποιες συμβολικές παραχωρήσεις για τους λιγότερο εύπορους, στην πραγματικότητα στήνει το όλο σύστημα με τέτοιο τρόπο ώστε να ευνοούνται οι λίγοι και οι προνομιούχοι. Επιπλέον, μετατρέπει με ακόμα γρηγορότερους ρυθμούς την αληθινή, πραγματική παιδεία σε επαγγελματική κατάρτιση που θα βασίζεται στις ανάγκες της αγοράς, και είναι σίγουρο ότι θα πλήξει ανεπανόρθωτα κυρίως τα αντικείμενα σπουδών που σχετίζονται με την τέχνη, και τις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες.

Από την άλλη πλευρά, φοιτητές και πανεπιστημιακοί αντέδρασαν στον νόμο και τις καταστροφικές περικοπές που προβλέπει για την παιδεία με πρωτοφανή μαζικότητα και πρωτοφανείς μορφές δράσης. Η κυβέρνηση, ανίκανη να διεξάγει δημόσιο διάλογο -πόσο μάλλον να τον κερδίσει- και χωρίς να είναι διατεθειμένη να αφιερώσει έστω και τον ελάχιστο χρόνο για συζήτηση και διαβούλευση, προτίμησε να καταστείλει άγρια τις διαδηλώσεις μας χρησιμοποιώντας ωμή βία, εκφοβισμούς και πρακτικές συλλογικής τιμωρίας. Σε πολλά σχολεία της χώρας, οι μαθητές απειλήθηκαν πως θα αποβληθούν  σε περίπτωση που αποφάσιζαν να συμμετέχουν στις πορείες διαμαρτυρίας. Δεκάδες διαδηλωτές τραυματίστηκαν από τις δυνάμεις καταστολής, εκατοντάδες συνελήφθησαν και πολλές χιλιάδες περικυκλώθηκαν και κρατήθηκαν επανειλημμένα σε αστυνομικό κλοιό (και κατόπιν φωτογραφήθηκαν) παρά τη θέλησή τους.

Η προσπάθεια που έγινε να παρουσιαστούν οι διαμαρτυρίες ως «ταραχές», τις οποίες δήθεν προκάλεσαν μικρές μειοψηφίες, αποτελεί κλασική απόπειρα αποπροσανατολισμού από τα πραγματικά ζητήματα που διακυβεύονται τη στιγμή αυτή. Όλοι όσοι συμμετείχαν σ’ αυτές τις διαμαρτυρίες γνωρίζουν καλά ότι δεν ήταν τίποτε άλλο από μια μαζική και ηχηρή έκφραση της αποστροφής που ένιωσε ο κόσμος απέναντι στα σχέδια της κυβέρνησης, μια ανυποχώρητη απόρριψη των περικοπών και των νεοφιλελεύθερων πρακτικών που αυτές εκφράζουν. Μια κυβέρνηση που καταστρέφει το εκπαιδευτικό μας σύστημα (την ίδια μάλιστα ώρα που διεξάγει πόλεμο στο Αφγανιστάν, επενδύει σε νέα πυρηνικά όπλα και χρησιμοποιεί «αντιτρομοκρατικούς» νόμους για τη δίωξη μεγάλων τμημάτων των πολιτών της) πρέπει να διαθέτει μεγάλα αποθέματα θράσους, για να αντιμετωπίζει ως συνεργούς στη βία τους δεκάδες χιλιάδες φοιτητές και καθηγητές που ακριβώς υπερασπίζονται αυτό το εκπαιδευτικό σύστημα.

Στην πραγματικότητα, οι διαδηλωτές ήταν αυτοί που υπέστησαν, και όχι αυτοί που προκάλεσαν, την μεγαλύτερη βία. Στην πραγματικότητα, και με δεδομένο το μέγεθος της επαπειλούμενης καταστροφής, οι διαδηλωτές ενήργησαν με αξιοσημείωτη πειθαρχία και αυτοσυγκράτηση. Στην πραγματικότητα, και παρόλο που η αστυνομία ισχυρίζεται πως χρησιμοποιεί την πρακτική του «περιορισμού» σαν μέσο πρόληψης της βίας, τα περισσότερα βίαια επεισόδια στις κινητοποιήσεις της Πέμπτης ξεκίνησαν πολύ μετά αφότου είχε αρχίσει η τεράστια επιχείρηση αποκλεισμού των διαδηλωτών από την αστυνομία.

Φαντάζομαι πως η δική μου εμπειρία από τους φοιτητές μου (φοιτητές και φοιτήτριες φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Κίνγκστον ή στο Πανεπιστήμιο του Μίντλσεξ, όπου δίδασκα μέχρι και πέρυσι το καλοκαίρι) ταυτίζεται λίγο πολύ με την εμπειρία πολλών άλλων. Πολλοί από τους φοιτητές αυτούς έχουν ήδη αφιερώσει ατέλειωτες ώρες και πολλή ενέργεια στον αγώνα κατά των περικοπών, ενώ πολλοί συμμετείχαν και σε όλες τις μεγάλες κινητοποιήσεις του περασμένου μήνα στο Λονδίνο.

Λίγο μετά την ψηφοφορία της Πέμπτης, ένας μεταπτυχιακός φοιτητής μου χτυπήθηκε από αστυνομικό γκλομπ στο κεφάλι. Μου είπε πως ήταν σαν να είχε χτυπηθεί με σιδερένιο λοστό. Κάποιοι συμφοιτητές του του έδεσαν το κεφάλι με επίδεσμο και στη συνέχεια, όταν βγήκε από τον κλοιό των αστυνομικών γιατί ήταν φανερό ότι είχε τραυματιστεί, οι γιατροί της αστυνομίας τον εξέτασαν βιαστικά, για να διαπιστώσουν αν τα μάτια του αντιδρούσαν στο φως. Σύμφωνα με τον φοιτητή μου, του συνέστησαν στη συνέχεια να πάει μόνος του στο νοσοκομείο της περιοχής του στο Βόρειο Λονδίνο, όπου και τελικά οι γιατροί του έραψαν το τραύμα.

Καμιά δεκαριά όμως απ’ τους φοιτητές μου δεν ξέφυγαν τόσο εύκολα από τον αστυνομικό κλοιό και αναγκάστηκαν, μαζί με άλλα χίλια περίπου άτομα, να επιστρέψουν στη Γέφυρα Γουεστμίνστερ λίγο μετά τις 9 μ.μ., χωρίς νερό, χωρίς πρόσβαση σε τουαλέτες, χωρίς ενημέρωση, χωρίς εξηγήσεις, μέσα στην παγωνιά και τον δυνατό αέρα, κι αφού οι δημοσιογράφοι είχαν γυρίσει προ πολλού στα σπίτια τους. Έμειναν έτσι για περίπου δύο ώρες ανάμεσα σε πυκνές γραμμές από άντρες των ειδικών δυνάμεων οπλισμένους με γκλομπ. Πολλοί φοιτητές αναφέρουν πως οι αστυνομικοί τους χτυπούσαν στα χέρια, παρόλο που οι ίδιοι τα κρατούσαν ανοιχτά και σηκωμένα ψηλά σε μια προσπάθεια να ηρεμήσουν κάπως τους εξαγριωμένους αστυνομικούς.

«Στεκόμουν μπροστά-μπροστά και δεν μπορούσα να πάω πουθενά», μου είπε ο Γιόχαν Χόιμπι, φοιτητής φιλοσοφίας του Μίντλσεξ. «Είχα σηκώσει ψηλά τα χέρια μου και τα είχα ανοιχτά κι ήταν ξεκάθαρο ότι δεν κρατούσα τίποτα, όταν ένας άντρας των ειδικών δυνάμεων χωρίς κανέναν απολύτως λόγο με χτύπησε στο πρόσωπο με την ασπίδα του φωνάζοντας έξαλλος ‘κάνε πίσω, κάνε πίσω’, ενώ ήταν πασιφανές ότι μου ήταν αδύνατο να κουνηθώ. Το πιο τρομακτικό ήταν ότι ο κόσμος από πίσω φώναζε πως οι άνθρωποι είχαν αρχίσει να ποδοπατιούνται, αλλά παρ’ όλα αυτά οι αστυνομικοί συνέχιζαν να μας σπρώχνουν προς τα πίσω ενώ δεν υπήρχε καθόλου χώρος».

Εκείνη την ώρα περίπου, «χτυπήθηκε στην κοιλιά με γκλομπ» ένας συμφοιτητής του Γιόχαν, ο Ζάιν Ασάν. «Άρχισα να φωνάζω στον αστυνομικό ότι είχα τα χέρια μου ψηλά και ότι με έσπρωχναν οι άνθρωποι από πίσω μου.»

Οι φοιτητές μου απ’ το Κίνγκστον μου λένε πως είδαν ανθρώπους να υποφέρουν από κρίσεις πανικού, άλλους να μην μπορούν να αναπνεύσουν απ’ το άσθμα, κι άλλους να πέφτουν στο δρόμο και να ποδοπατιούνται απ’ το πλήθος.

Με τα λόγια ενός φοιτητή: «Είναι θαύμα που δεν πέθανε κανείς πάνω σε κείνη τη γέφυρα».

Κάποιοι φοιτητές αναφέρουν πως δέχτηκαν κλωτσιές από αστυνομικούς, όταν άρχισαν σιγά-σιγά να τους επιτρέπουν να βγουν από τον κλοιό, τον έναν πίσω από τον άλλο, και με παραταγμένους αστυνομικούς δεξιά κι αριστερά τους. Οι αστυνομικοί τους φωτογράφισαν όλους παρά τη θέλησή τους και κάποιους από αυτούς που είχαν αποκλειστεί στη γέφυρα τους πήραν για ανάκριση.

Η ιστορία ενός από τους προπτυχιακούς φοιτητές του Μίντλσεξ που παρακολουθούσε τα μεταπτυχιακά μου μαθήματα, του Άλφι Μέντοουζ, είναι δυστυχώς ήδη γνωστή σε όλους. Ο Άλφι δέχτηκε ένα πολύ δυνατό χτύπημα στο πλάι του κεφαλιού. Η σύντροφός μου κι εγώ τον βρήκαμε να τριγυρνάει στην Πλατεία Κοινοβουλίου λίγο μετά τις 6 το απόγευμα, κατάχλωμος και ταραγμένος, αναζητώντας έναν τρόπο να πάει σπίτι του. Στη δεξιά πλευρά του κεφαλιού του είχε ένα τεράστιο καρούμπαλο. Μας είπε ότι τον χτύπησαν αστυνομικοί κι ότι δεν αισθανόταν καλά. Του ρίξαμε μια ματιά και τον πήγαμε στo πλησιέστερη σημείο εξόδου από τα αστυνομικά οδοφράγματα,  όσο πιο γρήγορα μπορούσαμε. Μας πήρε κάμποσα λεπτά για να προσεγγίσουμε και στη συνέχεια να πείσουμε κάποιους από τους βλοσυρούς αστυνομικούς που έκλειναν την οδό Γκρέιτ Τζορντζ να τον αφήσουν να περάσει ανάμεσα απ’ τις ασπίδες τους· αρνήθηκαν όμως να αφήσουν εμένα, τη σύντροφό μου ή οποιοδήποτε άλλο άτομο να τον συνοδέψει και να τον βοηθήσει να βρει κάποιον γιατρό. Υποθέσαμε πως από την άλλη πλευρά του αστυνομικού κλοιού θα τον φρόντιζαν χωρίς καθυστέρηση, το θεωρήσαμε δεδομένο, ωστόσο στην πραγματικότητα τον άφησαν να περιπλανιέται μόνος του στο δρόμο προς Βικτόρια.

Τελικά εκ των υστέρων αποδείχτηκε πως ο Άλφι σώθηκε από καθαρή τύχη. Αν η μητέρα του (που διδάσκει στο Πανεπιστήμιο του Ροχάμπτον, και ήταν επίσης «περιορισμένη» στην Πλατεία Κοινοβουλίου) δεν είχε δει την κλήση του και δεν τον είχε συναντήσει λίγο μετά, το πιθανότερο είναι πως θα είχε μείνει λιπόθυμος στο δρόμο. Αν δεν είχε βρεθεί τυχαία κοντά σ’ ένα ασθενοφόρο που ήταν σταματημένο εκεί κοντά, πιθανότατα η διάγνωση να μη γινόταν εγκαίρως. Και αν ο οδηγός του ασθενοφόρου δεν επέμενε να εισαχθεί ο Άλφι στα Επείγοντα του νοσοκομείου του Τσέλσι και Γουεστμίνστερ, παρά την άρνηση του νοσοκομείου, η καθυστέρηση για τη μεταφορά του στη νευρολογική μονάδα του Τσάρινγκ Κρος για επείγουσα επέμβαση στον εγκέφαλο μπορεί να απέβαινε μοιραία.

Τις τελευταίες μέρες άρχισαν να έρχονται στο φως κι άλλες ιστορίες θυμάτων της αστυνομικής βίας (όπως αυτή του συγγραφέα Σιβ Μαλίκ, που για κακή του τύχη βρέθηκε κι αυτός κάτω από γκλομπ οργάνου της τάξεως με αποτέλεσμα να χρειαστεί πέντε ράμματα), και σίγουρα θα πρέπει να περάσουν μερικές μέρες ακόμα για να έχουμε πληρέστερη εικόνα για όλους τους τραυματισμένους διαδηλωτές της 9ης Δεκεμβρίου.

Πάντως, κάθε νέα διαδήλωση μας φανερώνει όλο και κάτι ακόμα για την κατάσταση που έχουμε ν’ αντιμετωπίσουμε.

Για δεκαετίες, τα επιχειρηματικά συμφέροντα που προωθούσαν και κατόπιν εφάρμοζαν τις νεοφιλελεύθερες «μεταρρυθμίσεις» τους, προσπαθούσαν να τις παρουσιάσουν ως μορφές εκσυγχρονισμού και βελτίωσης, ως «μεταρρυθμίσεις» τις οποίες επέβαλλε η αμείλικτη πρόοδος της ιστορίας με σκοπό την ανεξέλεγκτη επιδίωξη κέρδους «προς όφελος όλων μας». Για δεκαετίες, αυτή η γελοία παραμόρφωση της πραγματικότητας συγκάλυπτε μια ανελέητη επίθεση σε ό,τι είχε απομείνει από τις -ακόμα- κοινωφελείς υπηρεσίες μας και τα δημόσια αγαθά μας  και κατόρθωνε να πείθει πολλούς από τους κατοίκους των πιο προνομιούχων χωρών της γης πως έπρεπε να ανέχονται αυτή την «ανάπτυξη» ως το αναγκαίο τίμημα που όφειλαν να πληρώσουν για να ζουν άνετα και με ασφάλεια. Όχι πια. Οι μέρες των «μονόδρομων» αρχίζουν ήδη να μοιάζουν μακρινή ανάμνηση, καθώς σ’ όλη την Ευρώπη διακρίνουμε πια ολοένα και περισσότερο τις μάσκες των τραπεζιτών να κρύβονται πίσω απ’ τα αστυνομικά κράνη.

Την Πέμπτη η κυβέρνηση μετέτρεψε την επίθεσή της στην τριτοβάθμια εκπαίδευση σε νόμο, όμως για να εφαρμόσει αυτό το νόμο θα αναγκαστεί να βασιστεί ακόμα περισσότερο στις επιθέσεις των γκλομπ. Αν κρίνουμε από τη μέχρι στιγμής στάση της, είναι ζήτημα χρόνου πια να δούμε μαζί με τα γκλομπ να χρησιμοποιούνται και κανονάκια νερού και πλαστικές σφαίρες, είναι ζήτημα χρόνου οι επικίνδυνοι τραυματισμοί να γίνουν θάνατοι. Όπως όμως έλεγε ο Μισέλ Φουκώ, η επιτυχής άσκηση της εξουσίας είναι «ευθέως ανάλογη με την ικανότητα [της εξουσίας] να κρύβει τους μηχανισμούς της». Ποτέ άλλοτε το νεοφιλελεύθερο δόγμα δεν εισχώρησε τόσο βαθιά μέσα στη δημόσια σφαίρα αυτής της χώρας, ποτέ όμως άλλοτε δεν ήταν και τόσο φανερά τα μέσα επιβολής του. Η αστυνομική βία, όσο εκτεταμένη κι αν είναι, δεν μπορεί να επιβάλει ένα μη δημοφιλές μέτρο, όταν υπάρχει τεράστια αντίδραση από τον κόσμο. Κι αν οι απειλές για αποβολή απ’ το σχολείο μπορεί να φοβίσουν για λίγο μερικούς μεμονωμένους σπουδαστές, σύντομα θα γίνουν αντικείμενο γελοιοποίησης, αν η μεγάλη μάζα των σπουδαστών τις αψηφήσει.

Η κυβέρνηση δεν έχει την εντολή να προβεί ούτε στο τριπλασιασμό των διδάκτρων, ούτε στην κατάργηση του επιδόματος παραμονής στην εκπαίδευση για τους οικονομικά ασθενέστερους σπουδαστές, και το κοινοβούλιο δεν έχει να προσφέρει κάποια αξιόπιστη εναλλακτική λύση. Ο μόνος τρόπος για να μπει φραγμός στις περικοπές που προωθεί η κυβέρνηση των Τόρις είναι να συνεχιστούν τους επόμενους μήνες οι κινητοποιήσεις σε σχολεία και πανεπιστήμια, έτσι ώστε η κυβέρνηση να αναγκαστεί να υποχωρήσει. Οι Τόρις μας πέταξαν το γάντι. Κι εμείς, όπως μας υπενθυμίζει ο Χάουαρντ Ζιν, δεν μπορούμε να είμαστε ουδέτεροι και αδρανείς σ’ ένα κινούμενο τρένο.

*O Peter Hallward είναι καθηγητής σύγχρονης ευρωπαϊκής φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Κίνγκστον

14 σχόλια:

rdDcom είπε...

@Έφη & Αντώνη
Έκανα δυο-τρεις μικρές αλλαγές, όποιες αντιρρήσεις στα σχόλια.
Ευχαριστούμε ξανά τη μεταφράστρια για τον κόπο της και την εξαιρετική δουλειά της.

rdDcom είπε...

Κάπου διάβασα (δεν μπορώ να το βρω τώρα) ότι δύο από τα άτομα των οποίων τις φωτογραφίες δημοσίευσε η ΜΕΤ καλώντας το ευγενές «κοινό» να συνδράμει στις προσπάθειες της αστυνομίας δούλευαν στην πραγματικότητα σε μια οικοδομή στον χώρο των επεισοδίων και δεν είχαν ανάμιξη με τις διαδηλώσεις - Οι αγγλικές δυνάμεις τάξης & ασφάλειας έχουν μεγάλη προϊστορία τέτοιων κινήσεων - η ΜΕΤ έχει άλλωστε κριθεί ως «θεσμικά ρατσιστική» οργάνωση, σας θυμίζω και τη δολοφονία του Τσάρλς ντε Μενέζες (το θυμάμαι ακόμα, η δικαιολογία που έδωσε ένας από συμμετάσχοντες στην επιχείρηση παρακολούθησης ήταν ότι ταύτισε εσφαλμένα το θύμα με τον ύποπτο, γιατί πήγε να ουρήσει και διέκοψε την παρακολούθηση).

rdDcom είπε...

Μαρτυρίες ακαδημαϊκών

http://www.guardian.co.uk/uk/2010/dec/14/tuition-fee-protest-and-human-rights

μΑστός είπε...

... καλά, για ένα αστεράκι κάνεις έτσι; μπορεί να έγινε κατά λάθος. pro-tip: βγάλε τα maps.amung.us / rating widgets κτλ. Καθυστερούν τη σελίδα, (δυνητικά) σου σπάνε τα νεύρα και τίποτε άλλο. Λιγότερη υστερία, περισσότερη κατανόηση πλιζ!

Έφη είπε...

Κανένα πρόβλημα με τις αλλαγές, Δήμο, είναι πολύ καλές.

rdDcom είπε...

OK- thanks

Έφη είπε...

Δήμο, διόρθωσε μόνο εκείνο το «στην πλησιέστερη σημείο εξόδου», τώρα το είδα.

rdDcom είπε...

Done - να επαναλάβω έκανες εξαιρετική δουλειά, και το σφάλμα στο σημείο αυτό του κειμένου ήταν δικό μου.

RDAntonis είπε...

Δήμο, παρακαλώ να επαναγκαταστήσεις τον χάρτη καθώς εδώ και τρεις ώρες δεν έχουμε πλέον στατιστικά στοιχεία επισκέψεων στο σάιτ.

RDAntonis είπε...

Ευχαριστώ και εγώ θερμά την Έφη για την εξαιρετική δουλειά.

RDAntonis είπε...

Το επανέφερα εγώ.
μΑστέ, ο χάρτης δεν είναι διακοσμητικό στοιχείο. Χάθηκαν στοιχεία επισκεψιμότητας για τις προηγούμενες 7 ώρες. Εάν για σένα ο χάρτης είναι απλώς στοιχείο που καθυστερεί το σάιτ και "τίποτε άλλο", για μένα είναι αρκετά σημαντικός για να πληρώνω μηνιαία για αυτόν.

Θα παρακαλούσα η επόμενη μεγαλοφυής ιδέα πρωτοεμφανιζόμενου αναγνώστη να αντιμετωπιστεί με περισσότερο σκεπτικισμό.

rdDcom είπε...

Σόρυ, αντώνη. Ήμουν ξύπνιος όλο το βράδυ και η πρόταση για αφαίρεση του χάρτη έγινε στις 6:00 το πρωΐ.

RDAntonis είπε...

Θα μπαίνω ελάχιστα το προσεχές διάστημα μιας και εκτός από το κύμα τελικών εξετάσεων προέκυψε σοβαρή ασθένεια κοντινού μου προσώπου. Να προσέχεις γιατί η υπόθεση με ΣΥΝ θα προσελκύσει αρκετούς ανθρώπους με ασαφείς προθέσεις εδώ.

rdDcom είπε...

Τι να προσέχω; Απλά, θα εμφανίζω σχόλια με περίσκεψη - έχουν άλλα σάιτ να σπαμάρουν. Όποιος θέλει να φοράει παρωπίδες, ας φοράει παρωπίδες.
----
Αν θες κι όταν μπορέσεις, γράψε μου για το τι έγινε.